Shtetet e NATO-s pritet të nënshkruajnë një marrëveshje me Maqedoninë, duke hapur rrugën që vendi ballkanik të bëhet anëtari i 30-të i aleancës ushtarake. Çdo anëtar i NATO-s do të duhet të ratifikojë protokollin e pranimit.
Muajin e kaluar parlamenti grek mbështeti një marrëveshje që përfundoi një rresht 27-vjeçar mbi emrin e fqinjit të saj verior. Ata miratuan emrin Republika e Maqedonisë Veriore.
Greqia kishte bllokuar anëtarësimin e Maqedonisë duke thënë se emri nënkuptonte ambiciet territoriale. Rajoni grek i Maqedonisë përfshin qytetin e dytë të vendit Selanik.
Ligjvënësit grekë miratuan marrëveshjen pavarësisht kundërshtimit të gjerë nga publiku. Përleshjet rreth ndryshimit të propozuar të emrit Mosmarrëveshja e zgjatur do të thoshte se deri më tani Greqia po ashtu e frustroi përpjekjen e Maqedonisë për t’u bashkuar me Bashkimin Evropian.
On 6 February we will write history: #NATO Allies will sign the accession protocol with the future Republic of North Macedonia together with FM @Dimitrov_Nikola. pic.twitter.com/vyJVHJm9D5
— Jens Stoltenberg (@jensstoltenberg) February 2, 2019
Kjo nuk është mjaft pengesa përfundimtare – por udhëtimi i gjatë për t’u bërë Maqedonia e Veriut ka hyrë definitivisht në shtëpi, raporton korrespondenti i BBC-së në Ballkan Guy De Launey.
Ai thotë se anëtarësimi i NATO-s është çmimi i parë i rëndësishëm për qeverinë maqedonase. Maqedonia do të kishte arritur këtë pikë një dekadë më parë – por Greqia e kishte bllokuar anëtarësimin e saj. Tani Greqia do të bëhet vendi i parë që do të ratifikojë protokollin e pranimit. Kjo ka të ngjarë të ndodhë këtë javë.. Pastaj Maqedonia do të informojë Kombet e Bashkuara dhe institucionet e tjera për emrin e saj të ri.
Pse marrëveshja është kaq e përçarë?
Rreshti ka ecur thellë në të dy vendet, pasi që Maqedonia u bë një vend i ri pas rënies së Jugosllavisë në 1991. Shumë grekë u zemëruan që fqinji i tyre verior – një vend sllav – kishte miratuar një emër helenik që daton në antikitet.
Rajoni grek, i cili përfshin vendlindjen e Aleksandrit të Madh, konsiderohet pjesë e brendshme e trashëgimisë greke. Në OKB, fqinji i saj u bë i njohur thjesht si Fyr, një akronim për ish-Republikën Jugosllave të Maqedonisë, dhe përpjekjet për të zgjidhur çështjen e shkrirë për dekada të tëra.
Çfarë është shkruar në marrëveshje?
Marrëveshja u nënshkrua qershorin e kaluar nga kryeministrat e të dy vendeve. Kjo do të thotë që Maqedonia do të bëhet Republika e Maqedonisë Veriore ose Maqedonia Veriore shkurt
Maqedonia tashmë e ka ratifikuar marrëveshjen dhe do të informojë Kombet e Bashkuara se marrëveshja është arritur. Përveç ndryshimit të emrit, marrëveshja mban siguri se nuk do të ketë përpjekje për të përshtatur territorin e vendit tjetër. Brenda një muaji, do të krijohet një komision për të parë librat e historisë së dy vendeve, për të siguruar që ka një interpretim objektiv të së kaluarës. real-news.tv
.
